روح حاکم بر قوانین موجود در حقوق خانواده، متأثر از قاعده شرکت و مشارکت زوجین است. در حالیکه آموزه‏ها و نگاه دقیق حقوق اسلامی در تشکیل و اداره خانواده، بر مبنای تعاون است. قاعده تعاون از قواعد کاربردی و البته مغفول در فقه و حقوق است که از آیه «تَعَاوَنُوا عَلَى الْبِرِّ وَ التَّقْوَى‏» (همواره در راه نیکى و پرهیزگارى با هم تعاون کنید (مائده(5): 2)، استخراج شده است. نگاه تعاونیت در حوزه خانواده علاوه بر کاربرد در امور مادی همچون نفقه، مهریه، نحله و... در امور معنوی از قبیل محبت و مودت، تناسل و رسیدن به آرامش مؤثر است.

این مقاله با روش توصیفی- تحلیلی با هدف به چالش کشیدن نگاه شرکتی غرب به خانواده و انحلال آن و تقویت نگاه اسلامی تعاونیت، نوشته شده است و دریافته است که وجوب تعاون بر نیکی و تقوی، دلیل محکمی بر لزوم تشکیل زندگی به عنوان بزرگترین برّ، و اداره آن توسط زوجین در امور مادی همچون نفقه، مهریه، جهیزیه و... و امور معنوی مانند داشتن تعهد، صداقت، فرزند پروری، پذیرفتن داوری در طلاق است. حتی در صورت اراده زوجین مبنی بر جدایی، به نیکی سفارش می‏کند که یاری و تعاون بر آن واجب خواهد بود. همچنین جایگاه شرط تنصیف دارایی که حاکی از نگاه شرکتی و دارای ابهام و اشکال است تضعیف می‏شود.