نقد جایگاه زن در سند ۲۰۳۰ سازمان ملل با تأکید بر آموزههای اسلامی
نوع مقاله : مقاله پژوهشی
چکیده
سند توسعه پایدار ۲۰۳۰ سازمان ملل متحد، بویژه هدف پنجم آن مبنی بر دستیابی به برابری جنسیتی، به عنوان مکتبی حقوق بشری با مبانی اومانیستی و دیدگاههای فمینیستی، جایگاه ویژهای برای زنان در حوزههای اجتماعی، سیاسی و اقتصادی قائل شده است. با توجه به گستره نفوذ این سند در سیاستگذاریهای کلان جهانی، نقد آن از منظر تعالیم اسلامی، نیازمند واکاوی دقیق تعارضات یا همگراییهای آن با مبانی تکوینی و تشریعی اسلام است. این پژوهش با روش توصیفی ـ تحلیلی و با رویکردی تطبیقی، به نقد و بررسی اسناد و مدارک حقوقی سند ۲۰۳۰ و انطباق آن با آموزههای اسلامی پرداخته است. دادهها از طریق مطالعه منابع کتابخانهای، اسناد بینالملل و متون فقهی جمعآوری و تحلیل شدهاند. نتایج نشان میدهد که در منظومه اسلامی، تعیین نقش و حقوق زن، نه براساس اجماع بشری یا مکتبهای اومانیستی؛ بلکه مبتنی بر حکمت الهی و تقسیمبندی تکالیف براساس تفاوتهای ذاتی و فطری است؛ در حالی که در سند ۲۰۳۰ با تمرکز بر تساوی محض جنسیتی و نادیدهگیری تفاوتهای تکوینی و فطری، از رویکردی سکولار پیروی میکند که ادغام بیقید و شرط استانداردهای سند ۲۰۳۰ با نظام حقوقی مبتنی بر شریعت، بدون بازنگری در مبانی اومانیستی آن، با اصول و معارف اسلام مغایرت دارد.