واکاوی آیه ۳۴ سوره نساء در تبیین نشوز و تشخیص و سنجشطلاق عاطفی در خانواده
نوع مقاله : مقاله پژوهشی
چکیده
چکیده طلاق عاطفی، اختلالی مهلک در خانواده است که گاه مخاطراتی بیش از طلاق رسمی دارد؛ چراکه وضعیتی مبهم بر حقوق و تکالیف زوجیت سایه میافکند و بخصوص زنان را در شرایطی بلاتکلیف قرار میدهد که نه از مزایای زوجیت به درستی برخوردارند و نه اجازه شرعی و اخلاقیِ تعدی به چارچوبهای تأهل را دارند. این وضعیت، حالاتی خطرناک به لحاظ اخلاقی، روانی، انگیزشی و... در زوجین و مخصوصاً زنان پدید میآورد که کارکرد خانواده را در جامعهسازی مختل کرده و تبعات آن در کلان جامعه نیز اجتنابناپذیر خواهد بود و به دلیل فقدان سنجههای تشخیصی و آمار رسمی، متولیان و سیاستگذاران نیز با دادههای روشنی در برنامهریزی تربیتی، فرهنگی و اجتماعی مواجه نخواهند بود؛ لذا در علوم نوین، آزمونهای طلاق عاطفی و تشخیص شدت آن، جایگاهی ویژه در فرآیندهای زوجدرمانی یافته است. این مقاله با قطعی دانستن دغدغه دین نسبت به خردهنظام حیاتی خانواده و از دیگر سو، با عنایت به ظرفیت قرآن کریم، درصدد عرضه موضوع «آزمون طلاق عاطفی» به قرآن کریم و کشف ظرفیت تبیینی آن است. با تمرکز بر آیه 34 سوره نساء، یافته این مقاله این است که غرض تشریع مراحل سهگانه مورد تجویز دربرابر خوف از نشوز زوجه، بیش از آنکه «تنبیهی» باشد، نوعی آزمون تشخیص اصل و عمق طلاق عاطفی بوده تا متعاقب آن، زوجدرمانی دقیقتر یا طلاق رسمی با حجت قطعی پیگیری شود. این پژوهش با مراجعه به منابع کتابخانهای و روش توصیفی ـ تحلیلی و تحلیل محتوای شبکهای تفاسیر قرآن کریم انجام شده است.